Галоўная старонка Навіны Пра праект Кантакт Спасылкі Кнігі ў PDF/DJVU Канвэртар лацінкі Бібліяграфія
Шукаць:    
 
 толькі ў назьве    віртуальная клявіятура Уставіць беларускае "і" Уставіць у-кароткае (ў)
 

Вынікі пошуку
 
 
Старонкі: 1  2  3  4  5  


На ваш запыт воз знойдзены больш за 100 артыкулаў

  • Усе слоўнікі (107)
  • Усе энцыкляпэдыі (50)
    1. Ляфрыя (ктыр) гарбатая // Чырвоная кніга
      адзначана ў Менскай (наваколлі воз. Нарач і г.п. Плешчаніцы), Магілеўскай (Асіповіцкі раён, в. Дараганава) абласцях. Трапляецца на абмежаваных тэрыторыях
    2. Идти (плестись) нога за ногу — Не сваімі нагамі ісці = Як назаўтра трэба = Шоры цягнуць = Ісці як на паншчыну (як з могілак, як нявывалака) = Цягнуцца як смоўж (як нуда, як гад па зямлі) = Ідзе як за сабою воз цягне = Ідзе нібы спіць // Расейска-беларускі прыказак, прымавак і фразем
    3. Апалон // Чырвоная кніга
      знаходках апалона ў наваколлі воз. Нарач [3]. Месцы пражывання. Сухія бары, сонечныя і сухія паляны, узлескі. Колькасць і тэндэнцыі яе змянення. Звестак
    4. аблетнік м., толькі адз., зб. Дровы, нарыхтаваныя вясной.
      А мне ўжо воз аблетніку прывезлі. Прыдвор'е Чаш. Бралі дровы з сухога аблетніку, чуркі са дзве. Малы Двор Беш., Малы Поўсвіж Леп. // Віцебшчына
    5. абгрэбці // Тлумачальны (вялікі)
      абгроб, -грэбла; заг. абграбі; зак., што. Грабучы, падраўноўваючы, зняць з паверхні лішняе (пра сена, салому і інш.). Абгрэбці стог. Абгрэбці воз з сенам.
    6. распускаць несов.
      1. в разн. знач. распускать;
      2. распускать; избаловывать;
      3. распускать, растворять;
      4. (воск и т.п.) растапливать;
      5. (крылья) расправлять;
      6. (пружину) разжимать;
      7. (сено) разворашивать, разбрасывать;
      8. (воз) развязывать;
      9. (распространять) распускать, разносить;
      1-9 см. распусціць // Беларуска-расейскі (Крапіва)
    7. распусціць сов.
      1. в разн. знач. распустить;
      р. атрад распустить отряд;
      р. камісію распустить комиссию;
      р. парусы распустить паруса;
      р. косы распустить косы;
      р. пояс распустить пояс;
      р. статак распустить стадо;
      2. распустить; разбаловать, избаловать;
      р. дзяцей распустить (разбаловать, избаловать) детей;
      3. распустить, растворить;
      р. цукар распустить (растворить) сахар;
      4. (воск и т.п.) растопить;
      5. (крылья) расправить;
      6. (пружину) разжать;
      7. (сено) разворошить, разбросать;
      8. (воз) развязать;
      9. (распространить) распустить, разнести;
      р. чутку распустить (разнести) слух;
      р. язык распустить язык;
      р. нюні распустить нюни;
      р. сліну распустить слюни // Беларуска-расейскі (Крапіва)
    8. брыка — спецыяльны воз для перавозкі сена, саломы, высокія бакі накрачаны жэрдкамі.
      Звычайна ў брыку месціцца да двух беркаўцаў сена. За дажджом прывёз яшчэ брыку сена. // Вушаччына (Барадулін)
    9. многа, шмат, багата, нямала, незлічона, нязлічана, безліч, не злічыць, лічыць не злічыць, процьма, маса, вялікая колькасць, незлічоная колькасць; парадкам, ніштавата, бачана-нябачана, навалам, гібель, гіблота (разм.); сіла, моц, хмара, лавіна, бездань, лес, мора, акіян, сто, мільён, мільярд, поўна, горы, рой, цьма (перан.) □ без ліку, не абабрацца, не прабіцца, не перарабіць, аж цёмна, цьма цьмушчая, цьма цьмой, непачаты край, ні канца ні краю, куры не клююць, па вушы, па горла, дай божа, да чорта, да халеры, як бобу, як грыбоў, як сабак, цэлы воз, вазамі вазі, цэлы мех, хоць адбаўляй, хоць заваліся, хоць заліся, хоць засыпся, хоць каўшом бяры, хоць касу закладай, хоць гаць гаці, хоць рэкі прудзі, хоць равы масці, кішмя кішыць, да гібелі // Сінонімы (Клышка)
    10. Кізільнік алаунскі // Чырвоная кніга
      схілах у азёрных катлаванах. Каля воз. Доўгае трапляецца як падлесак у хваёвым лесе. Аддае перавагу багатым карбанатамі глебам. Характар росту. Трапляецца
    11. дзірван // Беларуска-расейскі безэквівалентнай лексікі
      паплавоў. Брыль. Калі дзед, ускінуўшы на воз плуг і барану, выбіраецца араць поле ці ўздзіраць дзірван пад проса, Рудзька бяжыць услед за возам. Навуменка.
    12. узлажыць сов.
      1. (на что-л.) положить;
      у. мяшок на воз положить мешок на телегу;
      2. (торжественно положить) возложить;
      у. вянок возложить венок;
      3. перен. (поручить) возложить;
      у. адказнасць на кагоебудзь возложить ответственность на кого-л. // Беларуска-расейскі (Крапіва)
    13. узлажыць // улажыць // Паронімы
      Кастусь памог узлажыць мяхі на воз. С.Александровіч. 2. перан. Даручыць каму-н. якія-н. абавязкі. Узлажыць адказнасць за правядзенне работы на брыгадзіра.
    14. Аляпка // Чырвоная кніга
      Барысаўскім раёне на хуткай рэчцы каля воз. Даманавіцкае, дзе і была здабыта. Адзіны экземпляр птушкі захоўваецца ў музеі Бярэзінскага запаведніка [2].
    15. Чорт // Міфы Бацькаўшчыны
      коціцца, як бочка, незапрэжаны воз ці кола («чортава калясо»). Парою Чорт ператвараецца ў зайца, у селяніна ці элегантна апранутага маладога чалавека.
    16. Малы бугай // Чырвоная кніга
      г. адзначаны асобныя птушкі на воз. Дабея ў Шумілінскім раёне [7]. 12-16 ліпеня 1974 г. ва ўрочышчы Дымаўшчына пад Віцебскам у гняздзе знаходзілася 5 моцна
    17. Скапа // Чырвоная кніга
      [9], у 1979-1985 гг. у басейне воз. Нарач штогод гнездаваліся 1-2 пары [10, 11], у 1985 г. гнездавалася ў наваколлі Мядзеля [10], у траўні 1985 г. сустрэта
    18. градус -а, м. Радок, баразна пасаджанай бульбы, гародніны.
      У Літавара пад нагамі спярша зашахкала незааранае ржышча... потым засцёбаў па каленях сухі картаплянік, і Літавар пачаў спатыкацца на высокіх градусах. (В.Адамчык) Стаўшы на калені, яна дагрэбла градус. Фэлька ўссыпаў кош бульбы ў воз. (К.Чорны) // Адметная лексіка
    19. ехаць, еду, едзеш, едзе; прош. вр. ехаў, ехала, ехала; повел. едзь, едзьма, несоверш. — ехать.
      Хто едзе на снасьці, а хто на шчасьці. Послов. (Ар.)
      1. двигаться, катиться, ехать. Ар.
      Паезд едзе борзда. Ар.
      2. выбираться куда-то; ехать.
      Ехаць на заработкі. Ехаць да Вільні. Ар. Ехаць да Амэрыкі. Ар. Ехаць за граніцу. Ар. Ср. выяжджаць
      аб'ехаць, соверш.
      1. объехать, проехать вокруг кого, чего-л.
      2. опуститься, съехать вниз.
      Адзецьце гэта так і аб'ехала. Ельн. (Дел.). Хата аб'ехаўшы. Прышчэпаўск. в. Росл. (Дсл.).
      3. (перен.) — похудеть. Дел.
      Скажы, які быў таўсты Якуш, а цяпер аб'ехаў. Дсл.
      Несоверш. аб'яжджаць -аю -аеш -ае.
      Нічога ня будзе: даводзіцца аб'яжджаць роў. Ст.
      ад'ехаць — приехав, возвратиться ехав.
      Несоверш. ад'яжджаць — отъезжать. Ар.
      Отгл. имя сущ. ад'яжджаньне -ня, предл. -ню — (возвращение, Ар.) отъезд (приехавшего -ших, С.) Гсл.; Нсл.
      Пры ад'яжджаньню вып'ем гарбаты. Нсл.
      заехаць, соверш.
      1. заехать (уехать далеко, в какие-л., за какие-л. пределы). Ар.
      За гадзіну заехалі да Барун. Ар.
      2. заехать, подъехать не прямо, а со стороны, объезжая. Ар.
      Заедзьце зь левага боку. Ар.
      3. заехать (свернуть за что-л., скрыться за чем-л.) Ар.
      Заехалі за гай. Ар.
      4. (перен.) па кім-чым — сильно ударить. Ксл.
      Я табе заеду па карку. Сянно (Ксл.).
      Несоверш. заяжджаць -аю -аеш -ае. Ар.
      зьехаць, соверш.
      1. перестать находиться на каком-л. месте, уйти, уехать. Ар. Ср. зьляцець
      Яны ўжо тут ня жывуць, зьехалі. Зьехаць із двара. Нсл. 221.
      2. з чаго — (съехать, С.) спуститься. Ар.; Нсл. 221.
      Пакаўзнуўся й зьехаў у самы дол. Нсл. 221.
      3. съехать, ехав, свернуть куда-л. Ар.
      За хвойнікам зьехалі з дарогі на сенажаць. Ар.
      4. съехать (сдвинуться со своего места сползти, Ар).
      Набедрыкі ў каня зьехалі на бок. Ар.
      5. (перен.) каго-чым — ударить больно чем-л. гибким. Нсл. 221; Ар.
      Зьехаць каго бізуном па плячох. Нсл.
      6. (перен.) на што — потерять состояние, Нсл. 221.
      Які быў багаты, а цяпер зьехаў на адзін канец і хлеба няма. Нсл.
      Несоверш. зьяжджаць.
      Зьяжджай з гары паціхеньку. Нсл. Зьяжджаць із двара. Нсл.
      наехаць, соверш. на каго-што,
      1. наехать, натокнуться во время езды. Ар.
      Наехалі на воз. Ар.
      2. приехать во множестве. Ар.
      І наехала ж вазоў на рынак із дрыўмі!
      Несоверш. наяжджаць.
      Соверш. панаехаць — неоднократно приехать или многим. Ар.
      Поўнае места панаехалі. ЗСД 22.
      пад'ехаць,
      1. подъехать. Ар.
      2. приехать, заехать куда-л. к кому-л. по близости.
      3. хитростями, уловками и т. п. постараться добиться чего-л., склонить кого-л. в свою пользу; льстиво обратиться к кому-л., желая добиться чего-л.
      Неяк пад'ехаў к яму, што выпрасіў грошы. Нсл. 343.
      Несоверш. пад'яжджаць.
      паехаць, соверш.
      1. поехать, уехать. Ар.
      2. брать верх над кем. Нсл. 429.
      Ня дамся, каб ты па імне паяжджаў; не дапушчу, каб паехаў па маёй шыі. Нсл.
      Несоверш. паяжджаць, Нсл.
      1. несоверш. к паехаць
      2. разъезжать. Нсл. 492.
      Па постацях паяжджае, свае жнейкі прыганяе. Ср. пахаджаць
      прыехаць, соверш. — приехать. Ар.
      Отгл. имя сущ. прыеханьне -ня, предл. -ню — приезд.
      Я адлажыў да прыеханьня свайго к Малявічам. Гордз. Ак. ХVII, 5.
      Несоверш. прыяжджаць.
      выехаць, соверш. — выехать, уехать. Ар.
      Несоверш. выяжджаць — выезжать, уезжать. (МГсл.); Ар.
      уехаць, уеду, уедзеш, уедзе; повел. уедзь, уедзьма, соверш., возвр.
      1. въехать. Ар.; Ксл.
      Мы ўехалі ў такую агіду, што ня вылезеш! Ганкавічы Беш. (Ксл.).
      2. проехать (передвигаясь на чём-л., покрыть какое-л. расстояние, Ар.) Шсл; Ар.
      Сядні я шмат уехаў на каню - вёрстаў сорак. Ст. Што ўбіў, то ўехаў. Ар.
      Несоверш. уяжджаць.
      узьехаць, соверш.
      1. взъехать. Ар.
      2. наехать на кого, что-л.
      Узьехаў з возам на дзяцё. Ст.
      Несоверш. узьяжджаць. Ар.; Шсл. // Беларуска-расейскі (Станкевіч)
    20. Рай // Міфы Бацькаўшчыны
      кожны, хто яшчэ не пачаў звозіць, убачыўшы першы воз са снапамі, запрашае яго да сябе, тройчы кажучы: «Рай, Рай, ідзі к нам!» (Pietkiewicz II, s. 186.)

    Старонкі: 1  2  3  4  5  
     
    Галоўная старонка   Галоўная старонка
    Даслаць ліст адміністратару Заўважылі недакладнасьць?
    Паведаміце нам!
        (с) Электронная Энцыкляпэдыя, 2003-2020